Kiến thức thiết bị nha khoa, Tin tức, X-quang và chẩn đoán hình ảnh
Kiểm Định Máy X-Quang Nha Khoa: Khi Nào Bắt Buộc, Đo Những Gì, Chuẩn Bị Ra Sao?
Kiểm định máy X-quang nha khoa là bước bắt buộc để máy được phép chụp cho bệnh nhân. Máy chưa kiểm định hoặc giấy chứng nhận đã hết hạn có thể khiến phòng khám bị phạt và đình chỉ sử dụng máy. Bài này giải thích khi nào phải kiểm định, đơn vị kiểm định đo những gì và cách chuẩn bị để kiểm định nhanh, đạt ngay lần đầu.
Khi nào bắt buộc kiểm định?
- Trước khi đưa máy vào sử dụng lần đầu.
- Định kỳ theo chu kỳ quy định (chu kỳ phổ biến với X-quang răng là 2 năm/lần).
- Sau khi sửa chữa, thay bóng phát tia, sửa khối cao thế hoặc bộ điều khiển.
- Sau khi tháo dỡ, di dời, lắp đặt lại máy.
Máy nào phải kiểm định máy X-quang nha khoa?
Danh mục kiểm định gồm máy X-quang răng cố định (máy treo tường, máy đứng), máy X-quang toàn cảnh, CBCT và máy X-quang di động, cầm tay. Quy chuẩn áp dụng cho thiết bị X-quang răng là QCVN 17:2018/BKHCN. Kiểm định phải do tổ chức đã được cấp đăng ký dịch vụ kiểm định thực hiện; giấy chứng nhận thường được cấp trong vòng 15 ngày làm việc sau khi có biên bản kiểm định.
Đơn vị kiểm định đo những gì?
| Hạng mục | Yêu cầu theo QCVN 17:2018/BKHCN |
|---|---|
| Ngoại quan | Nhãn mác, công tắc, cơ khí, tín hiệu cảnh báo khi phát tia |
| Điện áp đỉnh (kV) | Lệch so với giá trị đặt trong khoảng ±10%; độ lặp lại ±5% |
| Thời gian phát tia | Lệch so với giá trị đặt trong khoảng ±10% |
| Liều lối ra | Độ lặp lại và độ tuyến tính trong khoảng ±20% |
| Bộ khu trú chùm tia | Trường xạ tại đầu ống không quá 70 mm (chụp trong miệng) |
| Lọc chùm tia (HVL) | Không nhỏ hơn giá trị tối thiểu theo quy chuẩn |
| Chất lượng hình ảnh | Áp dụng cho CBCT |
Chuẩn bị gì trước buổi kiểm định?
- Hồ sơ máy: model, số seri, hãng, năm sản xuất, CO, CQ.
- Giấy chứng nhận kiểm định lần trước (nếu có).
- Máy cầm tay: sạc đầy pin, chuẩn bị sẵn sensor và máy tính.
- Phòng chụp gọn, có người vận hành máy đi cùng kỹ thuật viên kiểm định.
- Nếu máy vừa sửa, chuẩn bị biên bản sửa chữa, thay thế linh kiện.
Máy không đạt kiểm định thì sao?
Máy không đạt sẽ không được cấp giấy chứng nhận và không được dùng chụp cho bệnh nhân. Các lỗi hay gặp: điện áp hoặc thời gian phát tia lệch, liều không ổn định do bóng phát tia già, công tắc phát tia lỗi. Sau khi sửa chữa, máy phải kiểm định lại. Đây là lý do nên bảo dưỡng máy định kỳ và kiểm tra trước ngày đến hạn kiểm định máy X-quang nha khoa.
Kiểm định là một phần trong bộ hồ sơ an toàn bức xạ. Xem thêm: giấy phép X-quang nha khoa 2026.
Công Bình Medical cung cấp máy X-quang và sensor nha khoa chính hãng kèm CO, CQ, hồ sơ thiết bị y tế; kỹ thuật hỗ trợ kiểm tra máy trước kỳ kiểm định.
Bài viết mang tính tham khảo, tổng hợp từ Luật Năng lượng nguyên tử 2025, Nghị định 332/2025/NĐ-CP và các văn bản hướng dẫn. Quy định có thể được sửa đổi, bổ sung; phòng khám nên đối chiếu văn bản gốc hoặc hỏi Sở Khoa học và Công nghệ địa phương trước khi lập hồ sơ.
Câu hỏi thường gặp
Bao lâu phải kiểm định máy X-quang nha khoa một lần?
Chu kỳ phổ biến với X-quang răng là 2 năm/lần. Hạn chính xác ghi trên giấy chứng nhận kiểm định của máy.
Máy X-quang cầm tay có phải kiểm định không?
Có. Thiết bị X-quang di động và cầm tay nằm trong danh mục phải kiểm định.
Thay bóng phát tia có phải kiểm định lại không?
Có. Thay bóng phát tia, sửa khối cao thế, bộ điều khiển hoặc di dời máy đều phải kiểm định lại.
Kiểm định có thay cho kiểm xạ phòng chụp không?
Không. Kiểm định đo máy, còn kiểm xạ đo liều bức xạ quanh khu vực làm việc. Hai việc đều cần.
Máy sắp đến hạn kiểm định? Gọi kỹ thuật Công Bình kiểm tra trước
Gọi hotline 0925 888 968 hoặc nhắn Zalo cùng số. Kỹ thuật Công Bình Medical phản hồi trong ngày.